Bezpieczeństwo rowerzystów na drodze

Jak pokazują policyjne statystyki, winnymi większości wypadków z udziałem rowerzystów są kierowcy samochodów osobowych.

W ubiegłym roku cykliści byli ofiarami ponad 4 400 wypadków drogowych. Sami spowodowali ponad 1 700. O czym powinni pamiętać kierowcy samochodów i jednośladów, by ich jazda była bezpieczna?

Po ścieżce i zgodnie z przepisami
Podstawowym warunkiem bezpieczeństwa rowerzystów jest poruszanie się po wytyczonych ścieżkach zgodnie z przepisami o ruchu drogowym. W przypadku braku ścieżki rowerowej kierujący jednośladami mają prawo poruszać się poboczem, o ile nie utrudnia to ruchu pieszych i stan pobocza na to pozwala. Cykliści mogą jechać prawą stroną jezdni możliwie blisko jej krawędzi jedynie w sytuacji, gdy nie ma możliwości, by poruszać się poboczem. Z chodnika mają prawo korzystać z kolei, gdy warunki atmosferyczne nie pozwalają na jazdę po ulicy. Bez względu na pogodę po chodniku jechać może rowerzysta do 10. roku życia wraz z opiekunem.

Widoczny znaczy bezpieczny
Rowerzyści znajdują się na drugim miejscu wśród ofiar wypadków po osobach podróżujących samochodami osobowymi. Według policyjnych statystyk w 2013 roku uczestniczyli oni w 4 723 wypadkach drogowych, w których zginęło 317 osób, a rany odniosły 4 573 osoby. Większość zdarzeń z udziałem kierowców jednośladów miała miejsce na obszarze zabudowanym (4 012) i spowodowana była przez innych użytkowników drogi, głównie kierowców aut osobowych. Z kolei wypadki na obszarze niezabudowanym pochłonęły stosunkowo więcej ofiar: w co piątym była ofiara śmiertelna, podczas gdy na obszarze zabudowanym w co dwudziestym drugim. Jedną z głównych przyczyn wypadków pozostaje niewystarczająca widoczność rowerzystów.

Z badań Oponeo.pl wynika, że aż 83% rowerzystów nie jest wystarczająco widocznych na drodze. Zdarza się, że kierowcy zbyt późno ich dostrzegają, a co za tym idzie możliwość wykonania bezpiecznego manewru jest w takim momencie utrudniona. Wpływ na to ma ciemny strój cyklistów, brak odpowiedniego oświetlenia, elementów odblaskowych, ale także stan szyb w aucie: brudne, zaparowane w znacznym stopniu pogarszają widoczność. Także w deszczu, gdy światła samochodowych reflektorów odbijają się od mokrego asfaltu, trudniej dostrzec innych użytkowników drogi. Widoczność pogarsza się szczególnie o zmierzchu.

- Choć my dobrze widzimy oświetlone samochody, ich kierowcy niekoniecznie widzą nas - mówi Filip Fischer, Kierownik Działu Obsługi Klienta, z zamiłowania rowerzysta. - Jadąc na rowerze powinniśmy pamiętać o sprawnych rowerowych lampkach i odblaskowych elementach stroju.

Obowiązkowe oświetlenie roweru
Zgodnie z Kodeksem Ruchu Drogowego każdy rower powinien być wyposażony w następujące światła:
- przednie: białe lub żółte ciągłe,
- tylne: odblaskowe (nie może mieć kształtu trójkąta) i światło pozycyjne (może być migające).

Dodatkowo dopuszczalne są światła odblaskowe zamontowane na bocznych płaszczyznach koła oraz na pedałach roweru. Zgodnie z przepisami rowerzyści powinni świateł używać od zmierzchu do świtu. Zaleca się również stosowanie odblaskowych elementów ubioru: kamizelki odblaskowej lub opasek.

- Opaski odblaskowe najlepiej założyć nad kostką, gdyż na tej wysokości są widoczne dla kierowców samochodów z prawie każdej strony - mówi ekspert z Oponeo.pl. - Ten prosty zabieg pozwala zwiększyć widoczność rowerzystów z 20 do nawet 100 metrów.

Oświetlenie pasywne wykorzystujące oświetlenie innych pojazdów znacząco poprawia widoczność. Dodatkowo opaska samozaciskowa chroni długie nogawki spodni przed ewentualnym zabrudzeniem.

Reguła ograniczonego zaufania
Zarówno kierowcy samochodów jak i rowerów powinni wykazać się czujnością oraz ograniczonym zaufaniem wobec innych użytkowników drogi. Należy pamiętać, że samochód zbliżający się do skrzyżowania ze ścieżką rowerową ma obowiązek ustąpić pierwszeństwa przejazdu rowerowi. Podobnie w czasie skrętu kierowcy samochodu w prawo przez ścieżkę rowerową. Obie strony powinny zachować ostrożność szczególnie w przypadku gęstego ruchu ulicznego. Podobnie w okolicach przejść dla pieszych. Niektórzy rowerzyści przecinają w tym miejscu ulicę, choć jest to niezgodne z prawem: należy zejść z pojazdu i przeprowadzić go po przejściu. Niebezpiecznym manewrem jest dla cyklistów również skręt w lewo. Dojeżdżając do skrzyżowania należy odpowiednio wcześniej zasygnalizować chęć zmiany kierunku jazdy. Także skręcający w lewo kierowca samochodu powinien zwrócić uwagę, czy nie mija rowerzysty. Zbyt mocne odbicie samochodu w prawo może spowodować, że kierowca jednośladu nie będzie miał gdzie zjechać, próbując uniknąć kolizji.

Przestrzeganie przepisów o ruchu drogowym, troska o dobrą widoczność, ostrożność oraz ograniczone zaufanie do kierowców i pieszych - to najważniejsze elementy, które sprawią, że jazda rowerem będzie bezpieczna.

*Dane pochodzą z raportu Komendy Głównej Policji "Wypadki drogowe w Polsce w 2013 roku".