Uczniowie klas II a i II b oraz III b Gimnazjum nr 4 w Ostrowi Mazowieckiej pojechali w środę 2 października na wycieczkę edukacyjną "Śladami Powstania Styczniowego na Ziemi Ostrowskiej".
Wyjazd był kontynuacją projektu przygotowanego przez gimnazjalistów pod kierunkiem E. Pierszy z okazji 150. rocznicy wybuchu Powstania Styczniowego. Celem wycieczki było odwiedzenie miejsc bitew i potyczek oraz miejsc pamięci związanych z Powstaniem Styczniowym na terenie powiatu ostrowskiego.
Gimnazjaliści mogli uczcić pamięć zwycięskich powstańców walczących pod Stokiem na początku maja 1863 roku. O randze tej i innych bitew opowiedział uczniom pełniący rolę przewodnika major Andrzej Komorowski. Okazało się, że w miejscowości położonej niedaleko Ostrowi Mazowieckiej stoczono jedną z największych zwycięskich bitew Powstania Styczniowego. Oddział powstańczy (1 200 osób) dowodzony przez Ignacego Mystkowskiego i Bronisława Deskura rozbił wojsko księcia Tichomirowa.
Nagoszewo to kolejne miejsce, które odwiedzili uczniowie wraz ze swoimi opiekunami E. Pierszą i J. Borawską. Major Komorowski w interesujący sposób przedstawił historię stoczonej tu w dniach 2-3 czerwca 1863 roku bitwy. Powstańcy pod dowództwem Wacława Maksymiliana Broniewskiego stoczyli pod Nagoszewem największą bitwę na Ziemi Ostrowskiej z kolumną wojsk carskich gen. Tolla. Uczniów zainteresowało szczególnie poświęcenie mieszkańców wsi, którzyby ułatwić strzelanie do ukrytych w opłotkach wsi, żołnierzy carskich i przy okazji by zmusić ich do wyjścia z ukrycia, podpalili własne zagrody.
Na miejscu mogiły zbiorowej 110 powstańców poległych w bitwie pod Nagoszewem wzniesiony został w 1917 roku pomnik. Na kolumnie umieszczono orła oraz wieniec z dębowych liści, skrzyżowane szable i napis. Kolumnę wieńczy kapliczka, w której umieszczono wizerunek Matki Boskiej Częstochowskiej i kuty krzyż wzorowany na motywach wycinanki kurpiowskiej. W 1963 roku na dole kolumny dodano napis: "Pomnik ten wzniosło społeczeństwo powiatu ostrowskiego w 1917 r. na pobojowisku uświęconym krwią poległyh powstanców w dniu 3 czerwca 1863 r. Odbudowano w 100-lecie Powstania Styczniowego i 1000-lecie Państwa Polskiego".
W Porębie grupa zwiedziła zabytkowy kościół pw. Świętej Barbary z II połowy XVIII wieku, w którym na uwagę zasługują m.in. figura Matki Bożej Gotyckiej (II połowa XIV wieku) oraz ambona z XVI wieku. Na kościele znajduje się tablica upamiętniająca pobyt w Porębie oddziału majora Hubala (26 IX 1939). Obok kościoła postawiono grobowiec pułkownika Karola Fryczego, dowódcy bitwy pod Łączką k. Długosiodła. Ciężko ranny w bitwie Frycze został przewieziony do Poręby, gdzie niebawem zmarł i został pochowany.
Gimnazjaliści wysłuchali również opowieści o niepomyślnej potyczce stoczonej z sotnią kozaków w miejscowości Kaczkowo - Feliksowo w dniu 14 marca 1863 roku. Z zainteresowaniem uczniowie wysłuchali opowieści o jednym z powstańców - studencie Zakładu Leśnego z Feliksowa - Ludomirze Benedyktowiczu, który otrzymał cięcie szablą kozacką w prawą rękę. Kiedy leżał na ziemi, ciężko ranny, zasłonił się przed następnym cięciem, zdrową lewą ręką. Po walce, zabrany został z pola walki i przewieziony na plebanię w Ostrowi Mazowieckiej do ks. Jastrzębskiego, gdzie mieścił się prowizoryczny szpital powstańczy i tam został operowany. Uratowano mu życie - kosztem jednak obu amputowanych dłoni. Benedyktowicz, pomimo kalectwa, oddał się swojej pasji - malarstwu. Sam opracował obręcz zaopatrzoną w chwytaki do pędzli, którą wkładał na przedramię prawej ręki i w ten sposób malował.
Kolejny przystanek to Małkinia Górna, gdzie przebiegała linia kolei warszawsko - petersburskiej. Nazajutrz po wybuchu powstania zaatakowano w Małkini pociąg wiozący rosyjskich oficerów i zerwano łączność telegraficzną i komunikacyjną z Petersburgiem. Następnie wszyscy udali się na cmentarz polskich żołnierzy poległych w wojnie polsko-bolszewickiej 1920 roku.
W Ostrowi Mazowieckiej uczniowie zatrzymali się przy miejscach straceń (szosa różańska, Ogródek Jordanowski, trakt ostrołęcki) miejscowych powstańców upamiętnionych symbolicznymi żelaznymi krzyżami. Krzyże Powstańców znajdują się obecnie przy ul. 63-roku oraz gen. N. Sikorskiego.
Zapalając znicze i zachowując ciszę, uczniowie w każdym odwiedzanym miejscu uczcili pamięć szeregowych powstańców, dowódców bitew oraz wszystkich poległych w powstaniu 1863 - 1864 roku.
Uczniowie dziękują opiekunom i przewodnikowi za tę nietypową i niepowtarzalną lekcję historii.
Zobacz zdjęcia:
Gimnazjum nr 4 na wycieczce historycznej (02.10.2013)
źródło: ZSP nr 2 w Ostrowi Mazowieckiej
💬 Komentarze (0)